Ο στερεός φλοιός της Γης, που έχει πάχος από πέντε έως περίπου 50 χιλιόμετρα, και το ανώτερο στερεό στρώμα του μανδύα αποτελούν τη λιθόσφαιρα. Η λιθόσφαιρα δεν είναι ενιαία, αλλά αποτελείται από έξι μεγάλα και αρκετά μικρότερα κομμάτια πάχους 70-100 χιλιομέτρων, τις λιθοσφαιρικές ή τεκτονικές πλάκες. Η λιθόσφαιρα ακουμπά και ολισθαίνει στο ημίρρευστο πέτρωμα του ανώτερου τμήματος του μανδύα (την ασθενόσφαιρα). Το αίτιο που κινεί τις λιθοσφαιρικές πλάκες είναι θερμικά ρεύματα μεταφοράς του μανδύα. Στο μανδύα μεταφέρεται θερμότητα από το πολύ θερμό υλικό (λιωμένος σίδηρος) του εξωτερικού τμήματος του πυρήνα.


 

 

 


Παγκόσμιος χάρτης που απεικονίζει τις κυριότερες λιθοσφαιρικές πλάκες.
Αναπαράσταση εσωτερικού της Γης σε τομή.


Κυρία πηγή θερμότητας στο εσωτερικό της Γης είναι οι διασπάσεις των ραδιενεργών ισοτόπων των στοιχείων (πετρωμάτων).
Οι λιθοσφαιρικές πλάκες κινούνται και αλληλεπιδρούν στα όριά τους είτε απομακρυνόμενες μεταξύ τους είτε πλησιάζοντας η μια την άλλη είτε, τέλος, ολισθαίνει η μια σε σχέση με την άλλη. Τέτοιου είδους αλληλεπιδράσεις θεωρούνται υπεύθυνες για τους σεισμούς και τη δράση των ηφαιστείων.
Κατά τη μετακίνησή τους οι πλάκες προκαλούν τη γένεση των ορέων, εκεί όπου συγκρούονται, καθώς και τον κατακερματισμό των ηπείρων και τη δημιουργία των ωκεανών, εκεί όπου απομακρύνονται μεταξύ τους.